Hangi İş Ekipmanları Periyodik Kontrole Tabidir?

Doğrudan bu geniş listenin yasal çerçevesine odaklanacak olursak; İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği uyarınca, kullanım sırasında çalışan için risk oluşturabilecek hemen her türlü mekanik ve elektrikli sistem periyodik kontrole tabidir. İtiraf etmek gerekirse, pek çok işletme sadece "vinç ve kazan" kontrolü yaptırıp görevini tamamladığını sanıyor; oysa 2026 yılındaki güncel denetimlerde yangın tesisatından tezgah koruyucularına kadar her şey mercek altında.

Hangi ekipmanların İsgkatip ve EKİPNET sisteminde "kırmızı alarm" vermeden kontrol edilmesi gerektiğini aşağıda ana gruplar halinde özetledim.

1. Basınçlı Kaplar ve Tesisatlar​

İşin aslına bakarsanız, patlama riski taşıyan her kap bu listenin en başında yer alır. Yapılan teknik analizlere göre, 2025 ve 2026 yıllarında en çok ihmal edilen ama en riskli grup budur.

• Hava Tankları ve Kompresörler: Her işletmede bulunan bu ikili yılda en az bir kez kontrol edilmelidir.
• Buhar ve Sıcak Su Kazanları: Isınma veya üretim amaçlı fark etmeksizin denetime tabidir.
• Hidroforlar ve Genleşme Tankları: Binadaki su basıncını sağlayan sistemler de dahildir.
• LPG ve Endüstriyel Gaz Tankları: Depolama tankları ve bunlara bağlı boru hatları.

2. Kaldırma ve İletme Ekipmanları​

İtiraf etmek gerekirse, yer çekimine karşı iş yapan her makine potansiyel bir tehlikedir. Zaten forumda da tecrübeli uzmanlar hep "Tekerleği olan veya yük kaldıran her şeye EKİPNET numarası alınmalı" der; bu çok yerinde bir tespittir.

• Forkliftler, Transpaletler ve İstif Makineleri: Ambarların vazgeçilmezleri.
• Vinçler (Tavan, Kule, Mobil): Atölye ve inşaatların ana ekipmanları.
• Caraskallar ve Sapanlar: Yükü bağlayan yardımcı aparatlar da kontrol edilmelidir.
• Araç Kaldırma Liftleri: Oto servislerindeki liftler buna en iyi örnektir.
• Yürüyen Merdivenler ve Bantlar: İnsan taşımada kullanılan sistemler.

3. Tesisatlar ve Elektrik Sistemleri​

2026 standartlarında modern bir panel olan isgkatip, görünmeyen risklerin de raporlanmasını bekler.

• Elektrik İç Tesisat Kontrolü: Panoların ve kabloların sağlamlık testi.
• Topraklama Tesisatı ve Paratoner: Yıldırımdan korunma ve kaçak akım testleri.
• Yangın Tesisatı ve Hortumlar: Pompa istasyonu ve sprinkler sistemleri.
• Havalandırma ve Klima Tesisatı: Toz emme sistemleri ve ortam havasını temizleyen üniteler.

4. İş Makineleri ve Tezgahlar​

İtiraf etmek gerekirse, bu grup genellikle "bakım" ile karıştırılır ama yasal kontrolü şarttır.

• CNC, Torna ve Freze Tezgahları: Güvenlik switchleri ve koruyucularının kontrolü.
• Presler (Hidrolik/Mekanik): Parmak koruyucu bariyerlerin testi.
• Ekskavatör ve Beko-Loder: Şantiye sahasında çalışan iş makineleri haliyle.

---

Özetle: İçinden hava/su basıncı geçen, yük kaldıran veya elektrikle çalışan hemen her ana ekipman periyodik kontrole tabidir. 2026'da bu kontrollerin her biri için EKİPNET kayıtlı yetkili bir uzmanın dijital rapor düzenlemesi zorunludur.